One minute...

Son günlər qəribə bir hal müşahidə olunur. İctimai yerlərdə, virtual aləmdə gedən müzakirələrdə bir qrup insan “Şəhidlər xiyabanından Türkiyə bayraqları yığışdırılmamalıdır, türklər bizi xilas edib, Bakını azad edib, ona görə də Türkiyə Ermənistanla sərhəddi açsa belə biz Türkiyəni sevməliyik” kimi mövqelər ortaya qoyurlar. Əlbəttə ki, söz azadlığı şəraitində hər kəsin mövqe bildirməsi təbiidir. Türkiyəni sevmək də hər kəsin öz işidir. Amma söz azadlığından öz xalqının qürurunu qurban vermək naminə istifadə etmək düzgün deyil.

Bəli, Bakının daşnaklardan və bolşeviklərdən təmizlənməsində Qafqaz İslam Ordusunun və Nuru paşanın böyük rolu olub. Bunu heç kim danmır və tarixi heç kim təhrif edə bilməz. Amma həmin dövrdəki hadisələri də diqqətlə nəzərdən keçirmək lazımdır. Nuru paşanın ordusu Azərbaycan hökumətinin xahişi ilə köməyə gəlsə də, Azərbaycan hökumətinin xahişi ilə Bakıda qalmadı və Mudros sazişi bağlandıqdan sonra ölkəni tərk etdi. O zaman türk ordusunun Azərbaycanda qalması üçün yalnız bir yol var idi ki, bu da türk zabitlərinin Azərbaycan vətəndaşlığını qəbul etməsi idi. Lakin Məmməd Əmin Rəsulzadə bu təkliflə müraciət edərək hətta vətəndaşlığı qəbul edib ordu quruculuğunda iştirak edəcək türk zabitlərinə ikiqat maaş veriləcəyini bildirsə də ona müsbət cavab verən olmadı. Azərbaycan yeni yaradılmış 1500 nəfərlik ordusu ilə taleyin ümidinə qaldı.

Azərbaycanın o dövr tarixində bir “İyun böhranı” deyilən dönəm də var. Azərbaycan Milli Hökuməti Gəncədə məskunlaşdıqdan sonra Nuru paşanın Milli Şuraya etimadsızlıq göstərməsi siyasi böhrana səbəb oldu. Burada Azərbaycanın Türkiyəyə ilhaq edilməsini arzu edənlərin də rolu böyük olmuşdu və Nuru paşa da buna razı idi. Bundan bir il sonra M.Ə.Rəsulzadə parlamentdə çıxış edərkən demişdi: “Burada deyirdilər ki, türkləri tənqid etmək olmaz, çünki onlar bura bizi idarə etməyə yox, bir əsgər kimi xalqı müdafiə etməyə gəlmişdilər. Bu doğrudur. Lakin bu da doğrudur ki, bizim öz içərimizdə elə bəylər və ağalar var idi ki, onlar burada İstanbulun ağalıq etməsini tələb edirdilər.”

Etimadsızlığın kökündə də bu ilhaqçılıq niyyəti dururmuş. Azərbaycanın düşməndən azad edilməsində əhəmiyyətli rol oynayan Türkiyə sonradan istiqlalımızın itirilməsinə, 28 Aprel işğalına soyuqqanlılıqla yanaşdı. Hətta Atatürk 1920-ci ilin aprelin 26-da Leninə yazdığı məxfi məktubunda Türkiyənin maraqları baxımından Azərbaycan və Gürcüstanı Sovet Rusiyasına güzəştə getdi. Həmin məktubdan iki gün sonra Bakıya soxulan XI Rus Ordusunun qabağında isə Azərbaycanın istiqlalının qazanılmasında xidmətləri olan türklər gəlirdi. Guya bu ordu Anadoluya istiqlal müharibəsi aparan türklərə yardıma gedəcəkdi. Amma Bakını işğal edən ordu heç kimə köməyə getmədi və ondan “niyə köməyə gəlmirsən” soruşan da olmadı. Çünki bu bir oyun idi. Oyun bitməmişdi.

1931-ci ildə Türkiyə ilə Sovet Rusiyası arasında dostluq müqaviləsi imzalandıqdan sonra Atatürk M.Ə.Rəsulzadə və digər Azərbaycan mühacirlərindən təcili Türkiyəni tərk etmələrini tələb etdi.

“Aman qoymayın, Türkiyə bayraqlarını yığdılar” deyib narahat olanlar tarixin bu səhifələrini bir daha oxumalıdırlar. 1995-ci ildə Türkiyənin o zaman Azərbaycandakı səfiri olmuş Altan Karamanoğlunun diplomatik fəaliyyəti ilə bir araya sığmayan “işgüzarlığı” də xatirimizdədir.

Unutmayaq ki, hər bir dövlət öz maraqları baxımından çıxış edir. Bunu bu günlərdə bir daha gördük. Həm Türkiyə-Ermənistan arasında protokolların imzalanması prosesində, həm də Bursada futbol matçı zamanı. Hələ Türkiyə tarixində belə hal olmamışdı ki, Prezident özü üçün hazırlanmış otağı qonağa versin, xanımının hazırladığı təamlara hansısa dövlət başçısını qonaq eləsin. Bu hala qardaş dedikləri Azərbaycana münasibətdə də rast gəlinməmişdi. Amma bir terrorçu dövlətin rəhbərinə, Xocalıda tökülən körpə qanlarında birbaşa əli olan Serj Sərkisyana münasibətdə rast gəlindi. Bunu o hökumət etdi ki, “one minute” deyib İsraili Qəzzada humanitar fəlakət törətməkdə, soyqırımda, “insanlıq dramı”nda, qoca, uşaq və qadınlara aman verməməkdə ittiham edir. Əcəba, Türkiyə Prezidenti xanımının hazırladığı təamlara Serj Sərkisyanı qonaq edərkən onun əllərinə fikir vermədimi, Azərbaycan körpələrinin qanını görmədimi onun əllərində? Fələstində ölənlərin haqqları Serj Sərkisyanın işğalçı ordusunun məhv etdiyi, öldürəndən sonra hətta təhqir etdiyi körpə mələklərin haqqından çoxdurmu? Qardaşlıq dediyiniz budurmu?

Türkiyənin bayraqları uzun illər idi Azərbaycanda hər yerdə dalğalanırdı, amma Türkiyədə Azərbaycan bayrağını səfirlikdən başqa hansısa bir yerdə dalğalanan vəziyyətdə görən oldumu? Məgər Azərbaycan mütəqil olmadımı, nə vaxta qədər xarici dövlət rəmzlərini öpüb bağrımıza basacağıq? Biz nə vaxta qədər öz qürurumuzu qurban verməliyik? Hətta küçədə bir türklə danışanda da azərbaycanlılar türk dilində danışmağa çalışırlar, amma heç bir türk Azərbaycan dilində danışmaq, yazmaq istəmir. Necə olur ki, biz Türkiyəyə gedəndə də türkcə danışırıq, türklər Azərbaycana gələndə də? Axı niyə hətta televiziyalarımızda da hansısa türkiyəli qonaq olanda aparıcılar gül kimi “torpaq” sözünü “toprak” kimi deyirlər? Biz ki, Türkiyəni bu qədər sevirik, bir dənə Hrant Dinkin ölümünə görə “Hepimiz ermeniyiz” deyənlər bəs niyə Azərbaycanın müqəddəs bayrağı zənbilə doldurulanda, ayaqlar altına atılanda “Hepimiz Azeriyiz” deyib küçələrə çıxmadı?

“Qalatasaray” qol vuranda Ermənistan deyil, Azərbaycan idi sevinən, gecə saat 3-ə qədər küçələrdə “Cim-bom” qışqıran azərbaycanlılar idi.

Türkiyə bayraqlarının yığışdırılmasına görə ağlamaqdansa qanunları oxumaq lazımdır. "Azərbaycan Respublikasında xarici dövlətlərin və beynəlxalq təşkilatların bayraqlarının istifadəsi qaydaları haqqında" qanuna görə “yalnız Azərbaycanda fəaliyyət göstərən xarici ölkə səfirliklərinin, konsulluqların və diplomatik nümayəndəliklərin binaları, diplomatik nümayəndəlik və konsulluq rəhbərlərinin iş otağı, Azərbaycana səfərə gələn xarici dövlətlərin rəhbərlərinin və dövlət nümayəndə heyəti rəhbərlərinin, diplomatik nümayəndəlik və konsulluq rəhbərlərinin nəqliyyat vasitələrinin üzərində xarici ölkələrin bayraqları asıla bilər”.

Burda qəribə nə var ki? Qanunda istisna nəzərdə tutulmayıb, yazılmayıb ki, Türkiyə bayrağı istisnadır. Azərbaycan qanunları məgər bir qeyri-hökumət təşkilatı olan FİFA-nın qərarlarından gücsüzdürmü? Türkiyədə azərbaycanlılar bütün qanunlara tabe olduğu kimi Azərbaycanda da bütün xarici vətəndaşlar qanunlara hörmətlə yanaşmağı bacarmalı, qanuna əməl etmək tələb ediləndə bunu siyasi məsələlərlə əlaqələndirməməlidirlər.

Sabah kiminsə viza müddəti bitdiyi üçün ölkədən çıxarılacaqsa, yaxud xarici vətəndaşa məxsus şirkətdə hansısa qanunsuzluq, məsələn Əmək Məcəlləsinin, Vergi Məcəlləsinin tələblərinin pozulması halları aşkar edilərsə bunun siyasətə nə dəxli var ki?

Türkiyə Azərbaycana qardaş dövlətdir və bu qardaşlığı pozmaq mümkün deyil. Ancaq qardaşlığın öz yeri var, dövlətçiliyin də öz yeri. Azərbaycan müstəqil dövlətdir, öz sərhədlərinin bütövlüyünü də bir gün mütləq bərpa edəcək. Bundan kimsənin şübhəsi olmasın. Azərbaycan qan tökmək hesabına olsa belə Qarabağı azad edəcək. Çox güman ki, o vaxt artıq Türkiyə-Ermənistan sərhədləri açıq olacaq və bir “Ayrılıq” serialı da ermənilərin xətri xoş olsun deyə çəkiləcək...

Xanlar Xoca http://news.qaynar.info/31912.html